Sleutelcompetentie: Nederlands
In deze sleutelcompetentie is er aandacht voor het gebruik van het Nederlands als mondeling en schriftelijk communicatiemiddel. De focus ligt op de communicatieve vaardigheden lezen, luisteren, schrijven, spreken en interactie in verzorgd, passend en algemeen verstaanbaar Nederlands. Daarbij moeten de leerlingen strategieën leren inzetten om de communicatie te optimaliseren, zoals voorkennis inzetten, tekstverbanden herkennen of de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context.
Nederlands als taalsysteem
Ter ondersteuning van doelgerichte communicatie moeten de leerlingen ook inzicht hebben in de kenmerken en principes van het Nederlands als taalsysteem. Het gaat concreet over spraakkunst, woordenschat, betekenissen en spelling. Er is ook aandacht voor taalvariatie en registergebruik. Nederlands als exponent van onze cultuur en maatschappij is ook opgenomen in deze sleutelcompetentie. Voorbeelden daarvan zijn inzicht in taalgedragsconventies en het leren doorprikken van stereotypering.
Gedichten in de klas
In lessen Nederlands wordt er ten slotte ingezet op literatuurbeleving: via een 'tekstbelevende' aanpak leren de leerlingen gedachten en gevoelens verwoorden bij het lezen en beluisteren van literaire teksten zoals gedichten, kortverhalen en filmfragmenten. Op een abstracter niveau is er ook aandacht voor literaire analyse.
Meer informatie en lesmateriaal over sleutelcompetenties
16 sleutelcompetenties vormen de basis voor de nieuwe eindtermen. De eindtermen worden geformuleerd in functie van deze sleutelcompetenties en niet langer in functie van vakken of leergebieden. Klik voor heldere informatie bij de competenties.
-
Sleutelcompetentie Nederlands: Audiovisueel lesmateriaal
Deze pagina bevat filmpjes en audiofragmenten om te werken rond de sleutelcompetentie Nederlands.
We tonen je voor elke bouwsteen relevante audiovisuele collecties, luisterfragmenten en filmpjes op Het Archief voor Onderwijs, geselecteerd door onze …
Video
-
Detectiveverhaal: leestips
Leerlingen ontdekken de basisregels van een goed detectiveverhaal, zoals een onverwachte dader, subtiele aanwijzingen en een verrassende, maar logische ontknoping. Vervolgens bedenken ze in groep de opzet van een eigen verdwijningsverhaal.
De …
Downloadbaar lesmateriaalNieuwLeerkracht -
Nederlands: evaluatie-instrumenten
Een website voor leerkrachten, schoolleiders en schoolteams met informatie over het breed evalueren van taalcompetentie Nederlands en een database met evaluatie-instrumenten Nederlands.
WebsiteNieuwLeerkracht -
Torture museum Brugge: Schrijfopdracht
Schrijfopdracht rond het folter- en hekserijmuseum in Brugge. Aan de hand van enkele concrete vraagjes moeten de leerlingen korte teksten schrijven.
Interactieve oefeningNieuwLeerkracht -
Lijst met sterke werkwoorden: Overzicht
Lijst met sterke werkwoorden in de tegenwoordige en verleden tijd. Kan aangeboden worden aan anderstalige leerlingen of leerlingen met een mindere kennis van het Nederlands.
Downloadbaar lesmateriaalNieuwLeerkracht, GOK- of zorgcoördinator, ondersteuner -
Persoonsvorm van het werkwoord: Schema
Schema om werkwoorden te zoeken en te vervoegen met een referentie naar een hulpmiddel om de sterke werkwoorden in de verleden tijd te kunnen vervoegen.
Downloadbaar lesmateriaalNieuwLeerkracht, GOK- of zorgcoördinator, ondersteuner -
Sprookje: leesvaardigheid
Dit leermiddel laat anderstalige leerlingen op een toegankelijke manier kennismaken met literatuur via een vereenvoudigd sprookje. Sprookjes vormen een geschikte opstap naar complexere literaire teksten: de herkenbare structuur, herhaling en …
Downloadbaar lesmateriaalNieuwLeerkracht -
Weerwolven van Wakkerdam: spel
- Sterk visueel ondersteunde uitleg bij spel "Weerwolven van Wakkerdam". Voor beginners.
- Bevat simpele uitleg over spel, rollen, acties, en nuttige woordenschat.
Downloadbaar lesmateriaalNieuwLeerkracht -
Werkwoorden in de OTT: Toets
Toets of oefening op de werkwoorden in de onvoltooid tegenwoordige tijd (OTT). De toets test de kennis van de leerlingen over enkele regels:
- korte en lange klanken (spelen - zetten)
- inversie (jij werkt - werk jij)
- -t in de stam (zitten - jij zit) …
Interactieve oefeningNieuwLeerkracht -
Afkortingen: Sorteeroefening
- Dit werkblad bevat een classificatietabel en ongeveer vijftig afkortingen.
- De leerlingen sorteren de afkortingen volgens de acht mogelijke combinaties: met/zonder hoofdletters, met/zonder punten en uitspraak (woord/letters).
- Het Nederlands …
Downloadbaar lesmateriaalNieuwLeerkracht -
De werkwoorden in de onvoltooid tegenwoordige tijd (OTT): Werkwoordtoets
De toets test de kennis van de leerlingen over enkele werkwoordregels in de onvoltooid tegenwoordige tijd (OTT):
- korte en lange klanken (spelen - zetten)
- inversie (jij werkt - werk jij)
- -t in de stam (zitten - jij zit)
- -ven --> -f en -zen --> …
Interactieve oefeningNieuwLeerkracht -
Waarom we massaal in de val van phishers trappen: Bookwidget
Tekst over phishing met tips en meerkeuzevragen, gebaseerd op een artikel in HLN (enkel leesbaar wanneer je een abonnement op de krant hebt).
Interactieve oefeningNieuwLeerkracht